Quy định về nguyên tắc áp dụng giá bán điện và trách nhiệm các bên theo Thông tư số 60/2025/TT-BCT

Thông tư số 60/2025/TT-BCT ngày 02/12/2025 của Bộ Công Thương quy định chi tiết về nguyên tắc áp dụng giá bán điện, cách xác định mục đích sử dụng điện, giá bán điện theo cấp điện áp và trách nhiệm của các đơn vị bán lẻ điện, góp phần bảo đảm minh bạch, công bằng trong quan hệ mua bán điện. Việc ban hành Thông tư nhằm bảo đảm việc áp dụng giá điện đúng đối tượng, đúng mục đích sử dụng, hạn chế tình trạng áp dụng sai giá, đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia quan hệ mua bán điện. Thông tư này có hiệu lực từ ngày 02/12/2025.

1. Nguyên tắc áp dụng giá bán điện và trách nhiệm của bên mua, bên bán điện
Theo Thông tư số 60/2025/TT-BCT, giá bán điện phải được áp dụng đúng theo đối tượng và mục đích sử dụng điện. Đây là nguyên tắc xuyên suốt, làm căn cứ cho toàn bộ hoạt động xác định, áp dụng và điều chỉnh giá điện trong thực tiễn.
Bên mua điện có trách nhiệm kê khai trung thực, chính xác mục đích sử dụng điện tại địa điểm sử dụng điện. Trường hợp có thay đổi mục đích sử dụng điện làm thay đổi giá áp dụng, bên mua điện phải thông báo cho bên bán điện trước ít nhất 15 ngày kể từ ngày dự kiến thay đổi để hai bên thỏa thuận điều chỉnh hợp đồng mua bán điện cho phù hợp. Trên cơ sở thông tin do bên mua điện cung cấp, bên bán điện có trách nhiệm kiểm tra, rà soát và kịp thời áp dụng giá bán điện đúng với đối tượng, mục đích sử dụng điện theo quy định.
Đối với các trường hợp áp dụng giá bán điện sai mục đích gây thiệt hại cho một trong hai bên, Thông tư quy định rõ trách nhiệm hoàn trả hoặc truy thu tiền điện chênh lệch. Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày hai bên thống nhất việc truy thu hoặc hoàn trả, bên bán điện phải thực hiện hoàn trả cho bên mua điện hoặc được truy thu khoản tiền điện chênh lệch phát sinh. Trường hợp không xác định được rõ thời điểm bắt đầu áp dụng sai giá, thời gian tính toán được xác định là 12 tháng tính từ thời điểm phát hiện hành vi áp dụng sai. Ngoài ra, các bên vẫn có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định pháp luật hoặc theo thỏa thuận trong hợp đồng mua bán điện.
2. Xác định mục đích sử dụng điện và xử lý trường hợp sử dụng điện cho nhiều mục đích
Thông tư số 60/2025/TT-BCT quy định việc xác định mục đích sử dụng điện để tính giá bán điện phải phù hợp với mục đích sử dụng điện thực tế tại địa điểm sử dụng điện. Đối với các trường hợp sử dụng điện ngoài mục đích sinh hoạt, bên bán điện căn cứ theo thứ tự ưu tiên vào thông tin mã ngành kinh tế, quyết định thành lập hoặc các văn bản pháp lý có giá trị xác định đối tượng sử dụng điện của bên mua điện. Các thông tin này được ghi nhận trong giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, thông tin tại Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy phép kinh doanh đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Đối với các trường hợp sử dụng điện cho nhiều mục đích khác nhau, Thông tư đưa ra cách thức xử lý phù hợp với từng tình huống cụ thể. Trường hợp khách hàng giao kết hợp đồng sử dụng điện cho mục đích sinh hoạt nhưng có sử dụng một phần điện cho các mục đích khác thì toàn bộ sản lượng điện đo đếm tại công tơ được áp dụng giá bán lẻ điện sinh hoạt. Trường hợp giao kết hợp đồng sử dụng điện ngoài mục đích sinh hoạt, hai bên căn cứ vào tình hình sử dụng điện thực tế để thỏa thuận tỷ lệ điện năng sử dụng cho từng mục đích làm cơ sở áp dụng giá.
Riêng đối với khu đô thị, chung cư cao tầng đã bàn giao nhà cho khách hàng nhưng chưa hoàn tất thủ tục bàn giao lưới điện cho đơn vị phân phối, Thông tư cho phép các bên liên quan thỏa thuận phương thức bán điện trong thời gian chuyển tiếp. Việc áp dụng giá bán điện được xác định trên cơ sở tình hình sử dụng điện thực tế, phân định rõ phần điện dùng cho sinh hoạt và phần điện dùng cho các mục đích khác, qua đó bảo đảm quyền lợi của người sử dụng điện.
3. Giá bán điện theo cấp điện áp và trách nhiệm của các đơn vị bán lẻ điện
Thông tư số 60/2025/TT-BCT quy định giá bán điện theo cấp điện áp áp dụng đối với khách hàng sử dụng điện cho mục đích sản xuất, kinh doanh, hành chính sự nghiệp và các đơn vị bán lẻ điện tại khu công nghiệp, cụm công nghiệp. Giá bán điện được xác định theo cấp điện áp của hệ thống đo đếm điện, bao gồm cao áp, trung áp và hạ áp; trường hợp mua điện ở cấp siêu cao áp thì áp dụng giá bán điện tương ứng với cấp điện áp 220 kV.
Đối với các đơn vị bán lẻ điện, Thông tư quy định rõ nguyên tắc xác định giá bán điện trong trường hợp điều chỉnh tăng hoặc giảm giá bán lẻ điện bình quân, bảo đảm phù hợp với các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô và quy định của pháp luật về giá. Các đơn vị bán lẻ điện tại khu vực nông thôn, khu tập thể, cụm dân cư, khu thương mại, chợ, khu công nghiệp, cụm công nghiệp phải có giấy phép hoạt động điện lực theo quy định của Luật Điện lực năm 2024, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về hợp đồng mua bán điện, đo đếm điện năng, hạch toán kế toán và phát hành hóa đơn tiền điện.
Trong quá trình thực hiện, nếu phát hiện đơn vị bán lẻ điện không đủ điều kiện hoạt động hoặc không thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định, bên bán điện có trách nhiệm báo cáo Sở Công Thương địa phương để xử lý theo thẩm quyền. Trường hợp đơn vị bán lẻ điện không đủ điều kiện hoạt động điện lực, bên bán điện được phép áp dụng giá bán điện tương ứng với mục đích sử dụng cho toàn bộ sản lượng điện đo đếm tại công tơ tổng./.
Nguyễn Kim Thoa
 Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý