Bộ Tư pháp thực hiện Đề án đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác quyền con người đạt nhiều kết quả tích cực

Sau hơn 01 năm triển khai thực hiện gắn công tác quyền con người với xây dựng văn bản quy phạm pháp luật của Bộ Tư pháp đạt được nhiều kết quả tích cực, nổi bật.
Tăng cường quán triệt, nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức của Bộ Tư pháp
 Việc quán triệt, nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức của Bộ Tư pháp về các quan điểm, chủ trương, định hướng của Đảng về quyền con người, các yêu cầu về xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, các điều ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam là thành viên được các đơn vị thực hiện thường xuyên, nghiêm túc, gắn với các nhiệm vụ chuyên môn cụ thể. Thông qua đó giúp đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức nâng cao khả năng vận dụng, áp dụng các kiến thức về quyền con người trong công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, tổ chức thi hành pháp luật, cải cách tư pháp, quản lý nhà nước các lĩnh vực thuộc chức năng, nhiệm vụ đáp ứng yêu cầu của tình hình mới.
Với phương châm lấy Nhân dân làm trung tâm, là chủ thể của công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; đặt nguyện vọng, quyền và lợi ích chính đáng của Nhân dân làm ưu tiên hàng đầu; lấy hạnh phúc, ấm no của Nhân dân làm mục tiêu phấn đấu, trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao, các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp đã thường xuyên quán triệt các chủ trương, định hướng của Đảng về quyền con người, nghiên cứu, tìm hiểu các quy định về quyền con người trong các điều ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam là thành viên từ đó cụ thể hóa, nội luật hóa thành các quy định trong nước nhằm bảo vệ ngày càng tốt hơn quyền và lợi ích của người dân. Trong năm 2025, công tác xây dựng, bồi dưỡng, nâng cao đạo đức công vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác xây dựng pháp luật, cán bộ công chức thuộc lĩnh vực quản lý liên quan trực tiếp đến người dân được chú trọng, quan tâm và tổ chức thường xuyên. Điều này nhằm giúp đội cán bộ, công chức có thêm hiểu biết và nhận thức đầy đủ hơn về việc bảo vệ quyền con người, tiếp cận sâu hơn, kỹ hơn các phương pháp tiếp cận dựa trên quyền con người.
Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong các lĩnh vực có liên quan trực tiếp đến người dân
Công tác rà soát, thể chế hóa các quan điểm, chủ trương của Đảng về quyền con người trong các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp trên cơ sở các yêu cầu, định hướng đối với công tác xây dựng pháp luật, thi hành pháp luật được các đơn vị thuộc Bộ thực hiện thường xuyên và đạt kết quả cao. Bộ Tư pháp đã chủ động, tích cực tham mưu giúp Chính phủ, Quốc hội đề xuất những định hướng chính sách lớn, then chốt trong xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa gắn với xây dựng pháp luật, cải cách tư pháp.
Đặc biệt, triển khai thi hành Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, Bộ Tư pháp đã tham mưu xây dựng Đề án “Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới”; Đề án xây dựng Cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật và Đề án ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát văn bản quy phạm pháp luật để bảo đảm quyền tiếp cận thông tin pháp luật cho người dân. Ngày 23/4/2026, Bộ Tư pháp đã tổ chức lễ khai trương, đưa vào vận hành Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong việc số hóa văn bản quy phạm pháp luật; tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tra cứu, tìm hiểu pháp luật một cách có hệ thống. Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật sẽ giúp cá nhân, tổ chức tra cứu văn bản được trực quan, có chiều sâu và liên kết đa chiều, cũng như sự thay đổi của quy định theo thời gian, bảo đảm tính minh bạch, công khai của hệ thống pháp luật. Đồng thời, giúp cơ quan nhà nước quản lý hệ thống văn bản, hỗ trợ công tác soạn thảo, kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản, phổ biến giáo dục pháp luật và nhiều hoạt động tổ chức thi hành pháp luật khác. Đây cũng là hạ tầng dữ liệu thiết yếu phục vụ trực tiếp cho việc triển khai tổng rà soát văn bản trên phạm vi toàn quốc.
Với vai trò người gác cổng pháp luật cho Chính phủ, khi tham mưu, xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp đều xác định mục tiêu lấy con người làm trung tâm, chủ thể và động lực của phát triển; tôn trọng và bảo đảm, bảo vệ cao nhất quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, công dân, doanh nghiệp và tổ chức. Để pháp luật thực sự phục vụ cuộc sống, mở đường cho kinh tế - xã hội phát triển, các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp thường xuyên rà soát các điểm nghẽn trong quy định của pháp luật, tìm ra khoảng trống pháp lý, những hạn chế rào cản, từ đó đề xuất phương án khắc phục với mục tiêu bảo đảm tối đa và toàn diện các quyền cơ bản của công dân, đưa mục tiêu bảo đảm quyền con người thành một nhiệm vụ xuyên suốt của hệ thống pháp luật.
 Phát huy những kết quả đạt được, ngày 17/4/2026, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ký Quyết định số 1034/QĐ-BTP ban hành Kế hoạch của Bộ Tư pháp triển khai thực hiện các khuyến nghị của Ủy ban Nhân quyền Liên hợp quốc đối với Báo cáo lần thứ tư của Việt Nam về thực hiện Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị và các khuyến nghị Việt Nam chấp thuận theo Cơ chế rà soát định kỳ phổ quát về quyền con người chu kỳ IV của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc, trong đó xác định việc đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác quyền con người tiếp tục là nhiệm vụ chính trị và là trách nhiệm thường xuyên của cả Bộ Tư pháp, trước mắt và lâu dài./.
 

Đinh Thị Ánh Hồng
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý