Hoàn thành việc nâng cấp Cơ sở dữ liệu hộ tịch trước ngày 01/3/2027 để triển khai đồng bộ trong cả nước

Vừa qua, Bộ Tư pháp đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Hộ tịch năm 2026 (Quyết định số 941/QĐ-TTg ngày 26/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ). Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Kế hoạch xác định là nâng cấp Cơ sở dữ liệu hộ tịch và hoàn thành trước ngày 01/3/2027 để triển khai đồng bộ trong cả nước.
Cơ sở dữ liệu hộ tịch theo Luật Hộ tịch năm 2026 được xác định là “cơ sở dữ liệu quốc gia, được xây dựng tập trung, thống nhất từ trung ương đến địa phương, do Bộ Tư pháp quản lý”. Cơ sở dữ liệu hộ tịch được bảo đảm an ninh, an toàn thông tin, có khả năng mở rộng, nâng cấp; kết nối, chia sẻ với các cơ sở dữ liệu khác; bảo đảm quyền khai thác thông tin của cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật; bảo đảm lưu trữ đầy đủ thông tin của cá nhân trong các lần thu thập, cập nhật, điều chỉnh.

Để bảo đảm đầy đủ cơ sở pháp lý đối với dữ liệu trong cơ sở dữ liệu hộ tịch, Luật cũng quy định cụ thể về thông tin trong cơ sở dữ liệu hộ tịch gồm bản quét hoặc bản chụp trang sổ hộ tịch giấy, giấy tờ hộ tịch tương ứng đối với thông tin hộ tịch được số hóa, chuẩn hóa, thu thập theo quy định và các thông tin hộ tịch của cá nhân được xác lập, cập nhật khi đăng ký hộ tịch; các nguồn xác lập thông tin cho cơ sở dữ liệu hộ tịch. Luật cũng quy định cụ thể việc khai thác thông tin trong cơ sở dữ liệu hộ tịch, chỉ chính cá nhân có dữ liệu, cơ quan nhà nước có thẩm quyền mới được khai thác thông tin trong cơ sở dữ liệu hộ tịch phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của cơ quan đó; các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác chỉ được khai thác thông tin trong cơ sở dữ liệu hộ tịch nếu có sự đồng ý của cá nhân là chủ thể của thông tin được khai thác, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Đồng thời, để bảo vệ quyền lợi của những trường hợp đặc biệt như người chưa thành niên, người bị mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, Luật cũng quy định cụ thể việc khai thác thông tin của những trường hợp này và việc khai thác thông tin của những người đã bị tuyên bố mất tích, người đã chết.
Thực hiện nhiệm vụ được giao, Bộ Tư pháp đang tập trung thực hiện đồng bộ nhiều nhiệm vụ, giải pháp, nhất là về cơ sở dữ liệu hộ tịch nhằm đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số mạnh mẽ trong lĩnh vực hộ tịch. Trong đó hạ tầng kỹ thuật, kết nối dữ liệu được tiếp tục nâng cấp, phát triển cơ sở dữ liệu hộ tịch, chuẩn hóa và làm giàu dữ liệu hộ tịch; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu với các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác để phục vụ giải quyết thủ tục hành chính cho người dân. Cơ sở dữ liệu hộ tịch với cốt lõi là Hệ thống thông tin đăng ký, quản lý hộ tịch điện tử đã được triển khai thống nhất trên phạm vi toàn quốc, kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư cùng các cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác. Phần lớn cơ quan đăng ký hộ tịch đã được trang bị máy tính, thiết bị số hóa, đường truyền internet và các điều kiện kỹ thuật cần thiết để thực hiện đăng ký hộ tịch trên môi trường điện tử. Mặc dù vẫn còn sự chênh lệch nhất định về điều kiện hạ tầng giữa các địa phương, song nhìn tổng thể, cơ sở vật chất và hạ tầng kỹ thuật hiện nay cơ bản đáp ứng yêu cầu triển khai thi hành Luật Hộ tịch năm 2026 một cách đồng bộ, thống nhất và hiệu quả.
Bên cạnh đó, Bộ Tư pháp được giao xây dựng để trình Chính phủ ban hành Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Hộ tịch, ban hành theo thẩm quyền Thông tư quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị định. Các văn bản này sẽ trình cấp có thẩm quyền trong năm 2026, bảo đảm đồng bộ hiệu lực thi hành với Luật Hộ tịch từ ngày 01/3/2027.