Cao Bằng đẩy mạnh trợ giúp pháp lý, hướng tới phục vụ người dân tốt hơn

Đẩy mạnh hướng dẫn nghiệp vụ và phối hợp liên ngành
Thực hiện các văn bản của Bộ Tư pháp, Trung tâm đã tham mưu Sở Tư pháp ban hành văn bản hướng dẫn UBND cấp xã thực hiện trách nhiệm thông tin, giới thiệu TGPL; cung cấp thông tin chi tiết về người được TGPL gửi đến Uỷ ban nhân dân các xã, phường thị trấn, các cơ quan tiến hành tố tụng trên địa bàn tỉnh. Trung tâm cũng phối hợp với Công an tỉnh Cao Bằng báo cáo chuyên đề về “Hoạt động TGPL trong tố tụng hình sự tại hội nghị tập huấn điều tra hình sự của Điều tra viên, cán bộ điều tra Công an cấp xã" tại Hội nghị tập huấn công tác tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và điều tra vụ án hình sự.
Tăng cường bồi dưỡng và công tác truyền thông
Để nâng cao năng lực cho người thực hiện TGPL và tạo điều kiện cho người thực hiện TGPL bảo đảm nghĩa vụ tham gia tập huấn bắt buộc của trợ giúp viên pháp lý, Trung tâm thường xuyên cử trợ giúp viên pháp lý, chuyên viên tham gia bồi dưỡng nghiệp vụ; cử 01 viên chức tham gia khóa đào tạo nghề luật sư.
Công tác truyền thông được chú trọng với việc lắp đặt 75 Bảng thông tin TGPL tại cơ quan tố tụng, đồn biên phòng trên địa bàn tỉnh. Nội dung Bảng thông tin bao gồm những thông tin cơ bản theo quy định của Luật Trợ giúp pháp lý như: đối tượng thuộc diện TGPL, hình thức TGPL, thủ tục yêu cầu TGPL, địa chỉ Trung tâm và các Chi nhánh TGPL để người dân dễ dàng liên hệ khi cần thiếtcung cấp các nội dung cơ bản như đối tượng, hình thức, thủ tục yêu cầu TGPL và địa chỉ liên hệ.
Tăng cường phối hợp trong hoạt động tố tụng
Trung tâm và các Chi nhánh TGPL đã tiếp nhận 339 thông báo với 420 trường hợp và tiếp nhận 154 thông tin với 191 trường hợp do các cơ quan tố tụng trên địa bàn tỉnh chuyển đến; ban hành 460 quyết định cử Trợ giúp viên pháp lý, Luật sư thực hiện TGPL tham gia tố tụng để bào chữa, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho 566 người thuộc diện được TGPL. Trợ giúp viên pháp lý của Trung tâm đã tham dự được 06 vụ việc tham gia tố tụng được tổ chức xét xử trực tuyến tại điểm cầu Toà án nhân dân và điểm cầu tại Trại tạm giam Nhà tạm giữ công an cấp tỉnh và cấp huyện.
Với hình thức trực qua điện thoại, trong năm 2025, Trung tâm đã tiếp nhận được 01 vụ việc do Toà án nhân dân giới thiệu, hướng dẫn đến Trung tâm; 32 vụ việc tiếp nhận từ các cơ quan điều tra công an tỉnh và công an xã.
 
Kết quả thực hiện vụ việc TGPL năm 2025, Trung tâm thực hiện 928 vụ việc TGPL, giảm 17% so với cùng kỳ năm 2024; có 634 lượt người được TGPL. Trong đó: người có công với cách mạng là 03 người, chiếm 0,5%, người thuộc hộ nghèo là 09 người, chiếm 1,4%; người dân tộc thiểu số là 492 người, chiếm 77,6%; người vừa thuộc hộ nghèo, vừa là người dân tộc thiểu số là 05 người, chiếm 0,8%; trẻ em là 50 người, chiếm 79%, người bị buộc tội từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là 63 người, chiếm 10%, người bị buộc tội thuộc hộ cận nghèo là 04 người, chiếm 0,6%, người có khó khăn về tài chính là 08 người, chiếm 1,2%.  Công tác thẩm định chất lượng được thực hiện nghiêm túc với 625 vụ việc được đánh giá, tất cả đều đạt chất lượng tốt, trong đó có 249 vụ việc đạt tiêu chí thành công theo quy định. 16/16 trợ giúp viên pháp lý của Trung tâm đều đạt chỉ tiêu vụ việc ở mức tốt (chiếm tỷ lệ 100%).
Triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, trong năm 2025, Trung tâm đã chru trì, phối hợp tổ chức 28 hội nghị truyền thông, khảo sát về TGPL tại các xóm, xã trên địa bản tình với 1.799 người tham dự; biên soạn và cấp phát 35.000 tờ gấp, 4.000 sổ tay TGPL cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Để tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác này trong thời gian tới, cần tập trung thực hiện một số giải pháp như:
- Một là, tiếp nhận và thực hiện TGPL cho người được TGPL, tại trụ sở và chỉ nhánh theo quy định của pháp luật nhằm đáp ứng kịp thời nhu cầu về TGPL. Quản lý, sử dụng và duy trì có hiệu quả đường dây nóng về TGPL; chủ động, tăng cường hoạt động truyền thông, phối hợp về hoạt động TGPL với các cơ quan, tổ chức trên địa bàn tỉnh như Hội người khuyết tật, các cơ sở bảo trợ xã hội, Hội cựu chiến binh, các cơ quan tiến hành tố tụng...
- Hai là, thực hiện các giải pháp nâng cao năng lực cho đội ngũ người thực hiện TGPL, chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng thực hiện TGPL, nhất là kỹ năng tham gia tố tụng cho đội ngũ người thực hiện TGPL. Nâng cao tinh thần trách nhiệm, thái độ phục vụ người dân của đội ngũ viên chức đặc biệt là Trợ giúp viên pháp lý.
- Ba là, tăng cường công tác thẩm định chất lượng vụ việc TGPL; tổ chức Hội nghị tập huấn hoặc cử viên chức, người thực hiện TGPL tham dự các lớp đảo tạo, tập huấn kỹ năng về TGPL do Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và TGPL, Sở Tư pháp tổ chức.
- Bốn là, phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan, Ủy ban nhân dân các xã tổ chức triển khai hiệu quả các nhiệm vụ TGPL được giao trong Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi như: tổ chức hội nghị truyền thông về TGPL, xây dựng phóng sự về TGPL phát sóng trên Báo Cao Bằng, cấp phát tờ gấp pháp luật và Sổ tay TGPL nhằm hướng dẫn, nâng cao nhận thức về TGPL cho các cán bộ, công chức và người dân tại các địa phương được thụ hưởng chương trình.
- Năm là, nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trong việc hướng dẫn, giải thích cho người bị tạm giữ, tạm giam, người bị buộc tội, người bị hại và các đương sự khác về quyền được TGPL, chú trọng việc trao đổi, phản hồi thông tin liên quan đến hoạt động TGPL giữa các cơ quan tiến hành tố tụng với Trung tâm trong các lĩnh vực pháp luật; chú trọng việc giới thiệu, chuyển gửi các vụ việc trong lĩnh vực pháp luật dân sự, hôn nhân và gia đình, hành chính; tăng cường kiểm tra về công tác phối hợp về TGPL trong hoạt động tố tụng nhằm kịp thời nắm bắt được khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ; cung cấp danh sách người thực hiện TGPL và lắp đặt Bảng Thông tin về TGPL tại các cơ quan tiến hành tổ tụng trên địa bàn tỉnh.
- Sáu là, tăng cường công tác giới thiệu, hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục hành chính về TGPL trên môi trường điện tử bằng hình thức lồng ghép với các nội dung truyền thông về TGPL tại cơ sở; hướng dẫn cho người dân thực hiện việc nộp hồ sơ về TGPL qua cổng dịch vụ công trực tuyến khi người dân đến nộp hồ sơ trực tiếp tại Trung tâm./.