Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác trợ giúp pháp lý năm 2025 trên địa bàn thành phố Cần Thơ

Theo đó Sở Tư pháp thành phố Cần Thơ tiếp tục bám sát nhiệm vụ chính trị của ngành và địa phương, gắn công tác TGPL với việc thực hiện các chính sách pháp luật về giảm nghèo, tiến trình cải cách tư pháp, cải cách hành chính. Trong đó, trọng tâm được xác định là chú trọng hình thức TGPL thông qua tham gia tố tụng, phát huy vai trò, năng lực chuyên môn và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ Trợ giúp viên pháp lý, qua đó bảo vệ kịp thời quyền và lợi ích hợp pháp của người được trợ giúp pháp lý.
 

Theo thống kê, trong năm 2025, các Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước trên địa bàn thành phố đã thực hiện TGPL cho tổng số 1.364 vụ việc. Trong đó, số vụ việc đã hoàn thành là 848 vụ việc, bao gồm 14 vụ việc tư vấn pháp luật, 830 vụ việc tham gia tố tụng và 04 vụ việc đại diện ngoài tố tụng. Kết quả này cho thấy hoạt động TGPL tiếp tục được duy trì ổn định, tập trung đúng trọng tâm, trọng điểm, đặc biệt là trong lĩnh vực tố tụng – nơi quyền và lợi ích hợp pháp của người dân dễ bị xâm hại nhất.

Nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của các vụ việc TGPL, Sở Tư pháp đã ban hành Kế hoạch số 1476/KH-STP ngày 17/9/2025 về việc đánh giá chất lượng, hiệu quả vụ việc TGPL năm 2025. Theo kế hoạch, các Trung tâm TGPL đã tổ chức đánh giá chọn ngẫu nhiên 186 vụ việc, chiếm 20% trên tổng số 926 vụ việc tham gia tố tụng kết thúc trong năm. Kết quả đánh giá cho thấy 100% số vụ việc được đánh giá đạt chất lượng tốt, phản ánh rõ nét sự nỗ lực, trách nhiệm và chuyên môn của đội ngũ Trợ giúp viên pháp lý, đồng thời khẳng định hiệu quả thực chất của hoạt động TGPL trên địa bàn thành phố.

Cùng với việc nâng cao chất lượng chuyên môn, công tác phối hợp TGPL trong hoạt động tố tụng tiếp tục được triển khai chặt chẽ, hiệu quả. Trong quá trình thực hiện, các cơ quan tiến hành tố tụng đã quan tâm thực hiện đầy đủ trách nhiệm giải thích, thông tin về quyền được TGPL cho các đối tượng thuộc diện được trợ giúp, nhất là người dưới 18 tuổi và các đối tượng yếu thế khác, bảo đảm họ được tiếp cận, cung cấp và sử dụng dịch vụ TGPL kịp thời. Hầu hết các cơ quan tiến hành tố tụng đều tạo điều kiện thuận lợi cho người thực hiện TGPL trong quá trình đăng ký bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người được TGPL, nghiên cứu hồ sơ và tham gia tố tụng ngay từ các giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử.

Nhờ đó, số lượng vụ việc do các cơ quan tiến hành tố tụng giới thiệu, thông báo đến Trung tâm TGPL chiếm tỷ lệ cao trong tổng số các vụ việc tham gia tố tụng. Trong 155 vụ việc được giới thiệu, Cơ quan Cảnh sát điều tra giới thiệu 133 vụ việc, Tòa án nhân dân giới thiệu 12 vụ việc, thể hiện rõ vai trò và trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng trong việc phối hợp thực hiện TGPL theo đúng tinh thần của pháp luật.

Bên cạnh đó, việc triển khai các chương trình phối hợp quan trọng tiếp tục mang lại hiệu quả thiết thực. Cụ thể, thực hiện Chương trình phối hợp số 1603/CTPH-BTP-TANDTC ngày 19/5/2022 giữa Bộ Tư pháp và Tòa án nhân dân tối cao về việc người thực hiện TGPL trực tại Tòa án, cũng như Chương trình phối hợp số 5789/CTPH-BTP-BCA ngày 27/11/2023 giữa Bộ Tư pháp và Bộ Công an về trực TGPL trong điều tra hình sự, trong năm 2025, Trợ giúp viên pháp lý được phân công trực qua điện thoại tại Tòa án nhân dân đối với 06 vụ việc và trực trong điều tra hình sự đối với 50 vụ việc. Qua đó, người được TGPL có điều kiện tiếp cận sớm với dịch vụ TGPL, góp phần bảo đảm quyền bào chữa, quyền được bảo vệ lợi ích hợp pháp theo quy định của pháp luật.

Song song với hoạt động chuyên môn, công tác ứng dụng công nghệ thông tin trong TGPL tiếp tục được quan tâm đẩy mạnh. Các Trung tâm TGPL đã triển khai sử dụng hiệu quả hệ thống quản lý tổ chức và hoạt động TGPL, thực hiện cập nhật đầy đủ các vụ việc TGPL tiếp nhận lên hệ thống, theo dõi quá trình giải quyết vụ việc, trích xuất số liệu phục vụ công tác báo cáo, thống kê. Đồng thời, việc sử dụng các phần mềm ứng dụng khác như hệ thống điều hành văn bản điện tử, cải cách hành chính… đã góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý, điều hành, bảo đảm thông tin được xử lý nhanh chóng, kịp thời và chính xác.

Công tác phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực TGPL cũng được triển khai thực hiện có hiệu quả. Việc phân quyền tổ chức thẩm định, đánh giá chất lượng vụ việc TGPL; phân cấp việc cấp phôi thẻ Trợ giúp viên pháp lý và cộng tác viên TGPL; quy định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của Sở Tư pháp cũng như của Văn phòng Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân cấp xã trong lĩnh vực TGPL đã góp phần phát huy tính chủ động, tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Qua đó, việc quản lý hoạt động TGPL được thực hiện sát với tình hình thực tế, giải quyết công việc hiệu quả hơn, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân được bảo vệ tốt hơn.

Đáng chú ý, việc thực hiện các dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực TGPL tiếp tục được đẩy mạnh. Hiện nay, lĩnh vực TGPL có 12 thủ tục hành chính, trong đó 07 thủ tục thuộc thẩm quyền giải quyết của Sở Tư pháp và 05 thủ tục thuộc thẩm quyền giải quyết của Trung tâm TGPL. Tất cả 12 thủ tục hành chính đã được tích hợp lên Cổng Dịch vụ công quốc gia và Cổng Dịch vụ công thành phố Cần Thơ, với 03 thủ tục tiếp nhận trực tiếp và 09 thủ tục tiếp nhận trực tuyến, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong việc tiếp cận và sử dụng dịch vụ TGPL, góp phần thực hiện hiệu quả mục tiêu cải cách hành chính, chuyển đổi số trong lĩnh vực tư pháp.

Có thể khẳng định, năm 2025, công tác trợ giúp pháp lý trên địa bàn thành phố Cần Thơ đã đạt được nhiều kết quả tích cực, cả về số lượng lẫn chất lượng vụ việc. Những kết quả này không chỉ góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đặc biệt là các đối tượng yếu thế, mà còn khẳng định vai trò quan trọng của TGPL trong việc bảo đảm công bằng xã hội, tăng cường niềm tin của Nhân dân vào pháp luật và các cơ quan bảo vệ pháp luật, đóng góp thiết thực vào sự ổn định và phát triển bền vững của thành phố.

Hoàng Việt Hà
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý