Ngày 31/3/2026, Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 35/2026/TT-BTC quy định chế độ tiếp khách nước ngoài vào làm việc tại Việt Nam, chế độ chi tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế tại Việt Nam và chế độ tiếp khách trong nước. Thông tư này có hiệu lực từ ngày 18/5/2026.
Thông tư được ban hành trong bối cảnh hệ thống pháp luật về tài chính công và hoạt động đối ngoại của Việt Nam đang tiếp tục hoàn thiện, các quy định được cập nhật theo Luật Ngân sách nhà nước 2025, đồng thời điều chỉnh nhiều nội dung quan trọng để phù hợp với thực tiễn. So với các quy định trước đây, Thông tư không chỉ thay đổi về mặt định tính mà còn có sự điều chỉnh đáng kể về định lượng (mức chi cụ thể), qua đó phản ánh rõ xu hướng hiện đại hóa, minh bạch hóa và nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách, thể hiện nhiều điểm đổi mới quan trọng cả về nội dung, cách tiếp cận và cơ chế thực hiện.
1. Tăng mức chi tiêu trong hoạt động tiếp khách quốc tế. Theo quy định mới, mức chi tiền ăn đối với khách hạng A có thể lên đến 3.000.000 đồng/người/ngày, cao hơn đáng kể so với mức trước đây (chỉ khoảng 1,5–2 triệu đồng/người/ngày tùy văn bản áp dụng). Đối với tiêu chuẩn lưu trú, trưởng đoàn khách quốc tế có thể được bố trí chỗ ở với mức tối đa khoảng 9.400.000 đồng/ngày/phòng, trong khi các thành viên đoàn có mức thấp hơn theo phân hạng. Ngoài ra, chiêu đãi chính thức cũng được nâng lên tương ứng với yêu cầu lễ tân ngoại giao hiện đại. Việc tăng các mức chi này không chỉ nhằm bù đắp yếu tố trượt giá mà còn bảo đảm tương xứng với vị thế quốc gia trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, bảo đảm điều kiện đón tiếp tương xứng với vị thế quốc gia, nâng cao hình ảnh chuyên nghiệp, hiện đại của Việt Nam trong hoạt động đối ngoại.
Bên cạnh đó, Thông tư tiếp tục duy trì việc phân loại khách quốc tế theo 4 nhóm: đặc biệt, A, B, C, nhưng có sự điều chỉnh quan trọng về thẩm quyền áp dụng. Cụ thể, người đứng đầu cơ quan, đơn vị có thể chủ động xác định hạng khách trong trường hợp chưa có quy định rõ. Điều này giúp nâng cao tính linh hoạt, nhất là trong các tình huống ngoại giao đa phương hoặc các đoàn khách có thành phần phức tạp.
2. Cụ thể hóa nguyên tắc “đối đẳng” trong chi tiêu đối ngoại. Theo đó, mức chi đón tiếp không chỉ dựa trên định mức tài chính mà còn phải cân nhắc đến cách thức phía đối tác đã đón tiếp đoàn Việt Nam. Mặc dù nguyên tắc này mang tính định tính, nhưng trên thực tế sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc lựa chọn mức chi trong các khoảng trần cho phép (ví dụ: lựa chọn mức chiêu đãi gần mức tối đa hay trung bình). Nguyên tắc đối đẳng yêu cầu việc đón tiếp phải tương xứng với cách thức phía đối tác đã dành cho Việt Nam, qua đó góp phần duy trì sự cân bằng, tôn trọng lẫn nhau trong quan hệ quốc tế.
3. Phân định rõ ba hình thức chi trả đối với khách quốc tế, bao gồm: (i) phía Việt Nam đài thọ toàn bộ; (ii) đài thọ một phần; và (iii) khách tự túc hoàn toàn. Trong trường hợp khách tự túc, ngân sách nhà nước chỉ chi cho các hoạt động mang tính lễ tân như đón tiễn, tiếp xã giao hoặc hỗ trợ làm việc. Việc tách bạch này giúp minh bạch hóa trách nhiệm tài chính, hạn chế tình trạng chồng chéo hoặc sử dụng ngân sách không đúng mục đích. Đồng thời, đây cũng là cơ sở để các cơ quan, đơn vị chủ động xây dựng kế hoạch chi tiêu phù hợp với từng chương trình, hoạt động cụ thể.
4. Mở rộng và cụ thể hóa nhiều khoản chi với mức định lượng rõ ràng trong hoạt động tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế. Chẳng hạn, chi dịch thuật được quy định cụ thể với mức tối đa khoảng 1.500.000 đồng/giờ đối với dịch nói, còn dịch viết được tính theo trang tiêu chuẩn. Ngoài ra, các khoản chi mới như xây dựng website hội nghị, đào tạo lực lượng phục vụ, chi thuê chuyên gia quốc tế… cũng được bổ sung, phản ánh yêu cầu tổ chức hội nghị hiện đại. Đặc biệt, đối với các hội nghị cấp cao như ASEAN hoặc APEC, các mức chi có thể được áp dụng ở ngưỡng cao trong khung cho phép, kèm theo nhiều nội dung chi đặc thù như hoạt động bên lề, bồi dưỡng lực lượng phục vụ. Thông tư đã có những quy định riêng, chi tiết hơn nhằm đáp ứng yêu cầu tổ chức chuyên nghiệp, quy mô lớn và mang tầm quốc tế.
5. Không sử dụng ngân sách nhà nước để tặng quà trong tiếp khách trong nước. Đây là điểm mới quan trọng nhằm thực hiện yêu cầu thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, tránh hình thức phô trương. Đối với tiếp khách trong nước, mức chi giải khát được quy định khoảng 60.000 đồng/người/buổi, còn chi mời cơm tối đa khoảng 600.000 đồng/suất. So với chi tiếp khách quốc tế, mức chi này thấp hơn nhiều, thể hiện rõ định hướng ưu tiên nguồn lực cho hoạt động đối ngoại nhưng vẫn bảo đảm tiết kiệm trong chi tiêu nội bộ. Đồng thời, trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị được đề cao, gắn với yêu cầu công khai, minh bạch trong quản lý và sử dụng kinh phí.
6. Đa dạng hóa nguồn kinh phí thực hiện và tăng cường phân cấp và trao quyền tự chủ tài chính. Ngoài ngân sách nhà nước, Thông tư cho phép sử dụng các nguồn như: nguồn thu sự nghiệp, tài trợ của tổ chức, cá nhân, hoặc nguồn phí được để lại (nếu được phép). Điều này giúp giảm áp lực lên ngân sách, đồng thời tạo điều kiện huy động thêm nguồn lực xã hội cho các hoạt động đối ngoại. Thông tư cũng quy định trên cơ sở khung mức chi do Trung ương quy định, các bộ, ngành, địa phương có thể ban hành mức chi cụ thể phù hợp với điều kiện thực tế, miễn là không vượt quá trần quy định. Cơ chế này giúp nâng cao tính chủ động, đồng thời gắn trách nhiệm của người đứng đầu với hiệu quả sử dụng kinh phí.
Với việc bổ sung nhiều mức chi cụ thể, Thông tư số 35/2026/TT-BTC đã tạo ra một hệ thống định mức rõ ràng, minh bạch và sát thực tế hơn. Những thay đổi này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng công tác lễ tân, tổ chức hội nghị quốc tế, tiếp khách trong nước mà còn tăng cường kỷ luật tài chính, bảo đảm sử dụng hiệu quả ngân sách nhà nước trong điều kiện mới./.
Đinh Quỳnh Mây
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý