Thực hiện Thông tư liên tịch số 10/2018/TTLT-BTP-BCA-BQP-BTC-TAND-VKSNDTC ngày 29/6/2018 giữa Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Tòa án nhân dân tối cao và Viện Kiểm sát nhân dân tối cao quy định về phối hợp thực hiện trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng (Thông tư liên tịch số 10) và Quyết định số 79/QĐ-HĐPH ngày 13/01/2025 của Hội đồng Phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng ở Trung ương về việc ban hành Kế hoạch phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng năm 2025, thành phố Cần Thơ đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm quyền được trợ giúp pháp lý của người dân, nhất là các đối tượng yếu thế trong xã hội.
Chủ động xây dựng kế hoạch, tăng cường phối hợp liên ngành
Ngay từ đầu năm, trên cơ sở các văn bản chỉ đạo của Trung ương, các Trung tâm trợ giúp pháp lý của thành phố đã tham mưu Hội đồng phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng tại địa phương ban hành các Kế hoạch về phối hợp liên ngành trong hoạt động trợ giúp pháp lý năm 2025. Để triển khai, Hội đồng phối hợp liên ngành đã tổ chức họp định kỳ, thường xuyên theo dõi, hướng dẫn, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh, đồng thời đánh giá kết quả phối hợp giữa Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước với các cơ quan tiến hành tố tụng, góp phần nâng cao hiệu quả trợ giúp pháp lý trong thực tiễn.
Kiện toàn Hội đồng phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng trên địa bàn tỉnh
Năm 2025, công tác kiện toàn Hội đồng phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng được đặc biệt quan tâm. Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên cơ sở sáp nhập tỉnh Sóc Trăng, tỉnh Hậu Giang và thành phố Cần Thơ, Sở Tư pháp đã tham mưu Ủy ban nhân dân thành phố ban hành Quyết định số 926/QĐ-UBND ngày 22/8/2025 thành lập Hội đồng phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng thành phố Cần Thơ với 08 thành viên.
Cùng với đó, trên cơ sở hợp nhất Hội đồng phối hợp PBGDPL và Hội đồng liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng, Sở Tư pháp thành phố Cần Thơ tiếp tục tham mưu kiện toàn Hội đồng phối hợp, phổ biến giáo dục pháp luật thành phố, tạo nền tảng quan trọng cho việc gắn kết giữa trợ giúp pháp lý với công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn.
Đẩy mạnh tập huấn, nâng cao năng lực đội ngũ
Thực hiện Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức năm 2025 của UBND thành phố, Sở Tư pháp đã tổ chức lớp tập huấn nâng cao nghiệp vụ trợ giúp pháp lý vào cuối tháng 11/2025 với sự tham dự của khoảng 300 đại biểu. Thành phần tham dự gồm thành viên Hội đồng phối hợp, cán bộ các cơ quan tiến hành tố tụng, Trại tạm giam, Nhà tạm giữ, cán bộ tư pháp – hộ tịch cấp xã, đại diện các đoàn thể, luật sư ký hợp đồng thực hiện trợ giúp pháp lý và đội ngũ trợ giúp viên pháp lý. Thông qua tập huấn, nhận thức, trách nhiệm của các cơ quan, cá nhân có liên quan trong việc phối hợp thực hiện trợ giúp pháp lý theo Thông tư liên tịch số 10 tiếp tục được nâng cao, góp phần bảo đảm quyền tiếp cận công lý của người dân.
Tăng cường kiểm tra trợ giúp pháp lý
Công tác kiểm tra việc thực hiện Thông tư liên tịch số 10 được triển khai nghiêm túc. Hội đồng phối hợp liên ngành tỉnh Sóc Trăng đã tổ chức kiểm tra tại các đơn vị tiến hành tố tụng, Nhà tạm giữ trên địa bàn huyện Châu Thành và Kế Sách. Kết quả kiểm tra cho thấy, các cơ quan tiến hành tố tụng cơ bản thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định, chú trọng niêm yết thông tin, giải thích quyền được trợ giúp pháp lý cho các đối tượng.
Tuy nhiên, qua kiểm tra cũng chỉ ra một số hạn chế như số vụ việc dân sự, hành chính được thông báo, giới thiệu trợ giúp pháp lý còn thấp so với tổng số vụ việc thụ lý; công tác truyền thông về trợ giúp pháp lý chưa thật sự phong phú, đa dạng. Đây là những nội dung được Hội đồng đề nghị tiếp tục khắc phục trong thời gian tới.
Hoạt động của Trung tâm Trợ giúp pháp lý ngày càng đi vào chiều sâu
Trong năm 2025, các Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước trên địa bàn đã chủ động rà soát, bổ sung, thay thế 264 bảng thông tin trợ giúp pháp lý; in ấn, cung cấp mẫu đơn yêu cầu trợ giúp pháp lý cho các cơ quan tiến hành tố tụng. Đồng thời, thực hiện nghiêm túc các mẫu biểu theo Thông tư liên tịch số 10 nhằm nâng cao hiệu quả phối hợp giới thiệu đối tượng được trợ giúp pháp lý.
Công tác truyền thông tiếp tục được đẩy mạnh với 41 cuộc truyền thông, 07 buổi nói chuyện chuyên đề, 01 cuộc trợ giúp pháp lý ngoài trụ sở và 01 cuộc tọa đàm chuyên môn. Trung tâm duy trì chuyên trang trợ giúp pháp lý trên Báo Cần Thơ, phát sóng chuyên đề “Trợ giúp pháp lý – điểm tựa người dân” trên Đài Phát thanh và Truyền hình thành phố…
Phối hợp hiệu quả giữa các ngành trong hoạt động tố tụng
Các cơ quan tiến hành tố tụng như Công an, Viện kiểm sát, Tòa án tiếp tục thực hiện nghiêm việc giải thích, thông tin về quyền được trợ giúp pháp lý cho người tham gia tố tụng; phối hợp kịp thời với Trung tâm trong việc cử người tham gia bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người được trợ giúp pháp lý.
Bên cạnh đó, các cơ quan Quân đội, Sở Tài chính cũng tích cực phối hợp, bảo đảm nguồn lực và lồng ghép tuyên truyền pháp luật, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động trợ giúp pháp lý được triển khai đồng bộ, hiệu quả.
Kết quả trợ giúp pháp lý thông qua tham gia tố tụng
Năm 2025, thông qua hình thức tham gia tố tụng và đại diện ngoài tố tụng, các Trung tâm đã thực hiện tổng cộng 753 vụ việc, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người nghèo, người có công, trẻ em, người dân tộc thiểu số và các đối tượng yếu thế khác. Hoạt động trợ giúp pháp lý đã góp phần nâng cao nhận thức pháp luật, hạn chế oan sai, giữ vững ổn định trật tự xã hội trên địa bàn.
Có thể khẳng định, năm 2025, việc triển khai thực hiện trợ giúp pháp lý theo Thông tư liên tịch số 10 trên địa bàn thành phố Cần Thơ đã đạt nhiều kết quả tích cực. Thời gian tới, thành phố tiếp tục khắc phục những hạn chế, tăng cường phối hợp liên ngành giữa cơ quan tiến hành tố tụng và Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước trong việc bảo đảm quyền được trợ giúp pháp lý cho người thuộc diện được trợ giúp pháp lý theo quy định pháp luật.
Hoàng Việt Hà
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý