Nhằm triển khai đồng bộ, hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về công tác phòng, chống mua bán người trong tình hình mới, Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên đã ban hành Kế hoạch số 63/KH-STP ngày 08/5/2026 về thực hiện Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026–2030 và định hướng đến năm 2035 trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở triển khai Quyết định số 33/QĐ-TTg ngày 07/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026–2030 và định hướng đến năm 2035; Quyết định số 976/QĐ-BTP ngày 10/4/2026 của Bộ Tư pháp ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026–2030; đồng thời bám sát Kế hoạch số 110/KH-UBND ngày 20/3/2026 của UBND tỉnh Thái Nguyên.
Việc ban hành Kế hoạch thể hiện quyết tâm của Sở Tư pháp trong việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với công tác phòng, chống mua bán người; phát huy vai trò của ngành Tư pháp trong xây dựng, hoàn thiện chính sách pháp luật, phổ biến giáo dục pháp luật, trợ giúp pháp lý và phối hợp liên ngành nhằm phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến mua bán người.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được xác định là đẩy mạnh công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và truyền thông pháp luật về phòng, chống mua bán người. Theo đó, Sở Tư pháp sẽ tổ chức tuyên truyền bằng nhiều hình thức đa dạng, phù hợp với từng nhóm đối tượng và điều kiện thực tế như tuyên truyền trực tiếp, trực tuyến, truyền thông trên môi trường số thông qua Cổng thông tin điện tử Phổ biến giáo dục pháp luật tỉnh Thái Nguyên, Trang thông tin điện tử của Sở Tư pháp và các nền tảng mạng xã hội phù hợp với quy định của pháp luật. Công tác truyền thông, phổ biến sẽ ưu tiên triển khai tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, địa bàn có nguy cơ cao xảy ra tội phạm mua bán người; đồng thời chú trọng các nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ, trẻ em, học sinh, sinh viên và người yếu thế trong xã hội.
Bên cạnh công tác truyền thông, phổ biến, Kế hoạch cũng xác định nhiệm vụ quan trọng là tiếp tục rà soát, hoàn thiện chính sách, pháp luật về phòng, chống mua bán người. Trong bối cảnh tình hình tội phạm mua bán người ngày càng có diễn biến phức tạp, phương thức, thủ đoạn tinh vi, việc hoàn thiện hệ thống pháp luật được xem là giải pháp nền tảng nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa và xử lý vi phạm. Theo đó, Sở Tư pháp sẽ thường xuyên nghiên cứu, rà soát và đề xuất cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật có liên quan. Trọng tâm là các quy định của Bộ luật Hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017 và năm 2025; Nghị quyết số 02/2019/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật đối với Tội mua bán người và Tội mua bán người dưới 16 tuổi; các quy định pháp luật về trợ giúp pháp lý, hỗ trợ nạn nhân và các cơ chế bảo vệ người bị mua bán. Đồng thời, Sở Tư pháp tích cực tham gia xây dựng, thẩm định, góp ý các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến công tác phòng, chống mua bán người, bảo vệ nạn nhân và tái hòa nhập cộng đồng.
Trong công tác hỗ trợ, bảo vệ nạn nhân, Kế hoạch yêu cầu thực hiện kịp thời, đúng đối tượng các chính sách trợ giúp pháp lý đối với nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân và người dưới 18 tuổi đi cùng theo quy định của pháp luật. Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh được giao chủ trì triển khai các hoạt động truyền thông về quyền được trợ giúp pháp lý; xây dựng và thực hiện các chương trình trợ giúp pháp lý về phòng, chống mua bán người; cung cấp kịp thời danh sách, địa chỉ các tổ chức, cá nhân thực hiện trợ giúp pháp lý để tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận dịch vụ pháp lý miễn phí.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp giữa Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước với các cơ quan tiến hành tố tụng, cơ sở giam giữ, Ủy ban nhân dân cấp xã, Công an xã, các cơ sở trợ giúp xã hội, Hội Liên hiệp Phụ nữ và các cơ quan liên quan nhằm phát hiện sớm nhu cầu trợ giúp pháp lý, hỗ trợ nạn nhân bị mua bán tiếp cận các chính sách hỗ trợ theo đúng quy định pháp luật. Đây được xem là giải pháp có ý nghĩa thiết thực trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nạn nhân, giúp họ ổn định cuộc sống và tái hòa nhập cộng đồng.
Đối với công tác quản lý nhà nước, Sở Tư pháp xác định tiếp tục tăng cường kiểm tra, giám sát các hoạt động tiềm ẩn nguy cơ phát sinh hành vi mua bán người. Trong đó, chú trọng công tác đăng ký hộ tịch có yếu tố nước ngoài, đăng ký nuôi con nuôi có yếu tố nước ngoài nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các sai phạm có thể bị lợi dụng để thực hiện hành vi mua bán người.
Song song với đó, công tác tập huấn, bồi dưỡng kiến thức pháp luật về phòng, chống mua bán người cũng được đặc biệt quan tâm. Theo Kế hoạch, Sở Tư pháp sẽ tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật, hòa giải viên ở cơ sở, cán bộ cộng đồng, người thực hiện trợ giúp pháp lý và những người tham gia phối hợp thực hiện trợ giúp pháp lý. Nội dung tập huấn tập trung cập nhật các quy định pháp luật mới, kỹ năng tuyên truyền, tư vấn, hỗ trợ và bảo vệ nạn nhân bị mua bán, qua đó góp phần nâng cao năng lực cho đội ngũ trực tiếp thực hiện công tác phòng, chống mua bán người tại cơ sở.
Ngoài ra, Kế hoạch cũng đề cập đến nhiệm vụ tăng cường phối hợp liên ngành và hợp tác quốc tế trong công tác phòng, chống mua bán người. Sở Tư pháp sẽ tiếp tục triển khai thực hiện các thỏa thuận, chương trình hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia, vùng lãnh thổ liên quan đến phòng, chống mua bán người; tích cực tham gia các cơ chế phối hợp liên ngành theo chỉ đạo của Bộ Tư pháp và Ủy ban nhân dân tỉnh nhằm nâng cao hiệu quả trao đổi thông tin, phối hợp xử lý các vụ việc có yếu tố liên tỉnh, xuyên quốc gia.
Việc ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026–2030 và định hướng đến năm 2035 tiếp tục khẳng định vai trò, trách nhiệm của ngành Tư pháp tỉnh Thái Nguyên trong công tác bảo vệ quyền con người, bảo vệ nhóm yếu thế và giữ gìn trật tự, an toàn xã hội. Thông qua việc triển khai đồng bộ các giải pháp về hoàn thiện pháp luật, truyền thông, trợ giúp pháp lý, quản lý nhà nước và phối hợp liên ngành, Sở Tư pháp hướng tới mục tiêu nâng cao nhận thức của toàn xã hội, phòng ngừa hiệu quả tội phạm mua bán người, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của nạn nhân, góp phần xây dựng môi trường xã hội an toàn, lành mạnh và phát triển bền vững trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên./.
Nguyễn Thị Tâm
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý