Với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ trong thời kỳ cách mạng công nghiệp 4.0, công tác truyền thông chính sách thực sự đã bước sang một trang mới khi những thông tin, chính sách, pháp luật được truyền thông nhanh chóng, sâu rộng, hiệu quả cao. Trong giai đoạn này, sự xuất hiện của các yếu tố công nghệ số như internet, máy tính, điện thoại thông minh, mạng xã hội… đã có tác động lớn đến công tác truyền thông chính sách của cơ quan nhà nước, trong đó có Bộ Tư pháp. Nhận thức rõ sự thay đổi này, Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý, Bộ Tư pháp đã không ngừng đổi mới nội dung, phương thức truyền thông chính sách, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số hiện nay.
Thứ nhất, đổi mới về tư duy trong công tác truyền thông chính sách. Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 đã quy định cụ thể trách nhiệm của cơ quan lập đề xuất chính sách, cơ quan chủ trì soạn thảo trong thực hiện truyền thông chính sách và dự thảo văn bản quy phạm pháp luật (khoản 4 Điều 68). Theo đó, công tác truyền thông chính sách, dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật đã trở thành một công đoạn có tính bắt buộc (trừ văn bản quy phạm pháp luật có nội dung thuộc phạm vi bí mật nhà nước hoặc văn bản được ban hành theo trình tự, thủ tục rút gọn thì có thể thực hiện truyền thông chính sách) trong quy trình xây dựng, soạn thảo văn bản quy phạm pháp luật. Điều 3 Nghị định số 78/2025/NĐ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ đã hướng dẫn cụ thể về thời điểm và nội dung thực hiện truyền thông chính sách, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật.
Thứ hai, đổi mới nội dung truyền thông chính sách. Các dự thảo chính sách, văn bản quy phạm pháp luật được truyền thông theo từng nhóm đối tượng với những điểm nhấn khác nhau, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm.
Thứ ba, đổi mới mô hình, phương thức truyền thông chính sách. Bên cạnh các hình thức truyền thống tiếp tục duy trì, nhiều hình thức, mô hình hiệu quả, sáng tạo được triển khai như qua truyền hình, phát thanh, mạng xã hội…. Cụ thể, thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý đã tham mưu Lãnh đạo Bộ Tư pháp đã phối hợp với Đài Truyền hình Việt Nam xây dựng, triển khai Chuyên mục “Tiêu điểm chính sách” phát sóng vào 07h00 sáng Thứ Bảy hằng tuần trên Kênh VTV1, trong đó có những số chuyên đề với nội dung về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ thông tin trong quy định pháp luật về thuế, luật đấu thầu; đơn giản hóa thủ tục hành chính trên cơ sở dữ liệu... Qua gần 10 số chuyên đề được phát sóng, Chuyên mục đã nhận được sự quan tâm theo dõi của khán giả truyền hình. Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý cũng phối hợp với Đài Tiếng nói Việt Nam thực hiện các bản tin truyền thông chính sách trên Kênh VOV Giao thông, phối hợp các cơ quan báo chí thực hiện viết tin bài, phỏng vấn trên các phương tiện thông tin đại chúng. Đặc biệt, với việc vận hành Cổng Pháp luật quốc gia từ ngày 31/5/2025 (Phiên bản chính thức được ra mắt vào ngày 07/11/2025) với với các chuyên mục, tính năng hữu ích (AI pháp luật, cơ sở dữ liệu về văn bản pháp luật, tiếp nhận, xử lý phản ánh kiến nghị…trên cơ sở tích hợp với VNeID) đã đạt được nhiều kết quả tích cực, nhận được sự quan tâm của người dân, doanh nghiệp. Thực hiện yêu cầu Nghị quyết số 66-NQ/TW về ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số trong phổ biến, giáo dục pháp luật, Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý tham mưu Bộ Tư pháp triển khai thí điểm 03 khóa tập huấn, đào tạo trực tuyến mở MOOC cho báo cáo viên pháp luật, đội ngũ công chức quản lý nhà nước các bộ, ngành, địa phương (nội dung các khóa đào tạo về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương trong lĩnh vực phổ biến, giáo dục pháp luật; một số kiến thức cơ bản và kỹ năng truyền thông chính sách; kỹ năng phổ biến, giáo dục pháp luật cho người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi). Đồng thời, Cục tham mưu Bộ Tư pháp – cơ quan Thường trực Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Trung ương ban hành văn bản đề nghị các bộ, ngành, địa phương tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chủ động xây dựng tài liệu số, tổ chức tập huấn theo hình thức đào tạo trực tuyến mở MOOC, hướng tới phong trào học tập số trong kỷ nguyên mới. Bên cạnh đó, Cục tích cực truyền thông chính sách theo các phương thức mới, phù hợp với thị hiếu người xem như infographic, các video clip trên fanpage, Facebook, Zalo OA…
Thứ tư, tăng cường phối hợp trong truyền thông chính sách. Trong năm 2025, Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý đã ban hành Kế hoạch số 28/KH-PB&TG ngày 09/7/2025 thực hiện các hoạt động truyền thông năm 2025 của Cục. Triển khai Kế hoạch, Cục đã tích cực phối hợp với 23 cơ quan báo chí thực hiện truyền thông chính sách, bảo đảm tính chính xác, kịp thời, minh bạch, dễ tiếp cận. Tiêu biểu như các báo: Dân trí, Đại biểu Nhân dân, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Báo Nhân dân, Tạp chí điện tử luật sư Việt Nam,…
Thông qua truyền thông chính sách giúp người dân, doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn các chính sách, quy định pháp luật, đồng thời, giúp các nhà quản lý nắm bắt được ý kiến của người dân, doanh nghiệp để hoàn thiện chính sách, đưa pháp luật đi vào cuộc sống. Trong thời gian tới, Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý tiếp tục xác định đổi mới công tác truyền thông chính sách là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài, gắn với yêu cầu cải cách tư pháp, cải cách hành chính và chuyển đổi số quốc gia.
Hoàng Việt Hà
Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý