Sửa đổi Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi): Nghiên cứu, quy định về doanh nghiệp dưới góc độ vừa là đối tượng thụ hưởng vừa là chủ thể có vai trò, trách nhiệm trong phổ biến, giáo dục pháp luậtTại Hội thảo góp ý dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) khu vực miền Bắc tổ chức sáng ngày 07/5/2026 tại thành phố Hà Nội do Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc chủ trì, các đại biểu đã đóng góp nhiều ý kiến về các chính sách Luật và các nội dung trong dự thảo Luật. Từ thực tiễn thi hành Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, hoạt động PBGDPL trong các doanh nghiệp được thực hiện thông qua các hình thức: hội thảo, diễn đàn, đối thoại chính sách pháp luật giữa doanh nghiệp và cơ quan có thẩm quyền, phổ biến thông qua mạng nội bộ, các nền tảng số... rộng khắp trên toàn quốc. Tuy vậy, quy định hiện hành về phổ biến, giáo dục pháp luật cho người lao động trong các doanh nghiệp phần nào chưa bao quát hết đặc điểm, hoàn cảnh của đối tượng đặc thù. Vẫn còn những khoảng trống về chính sách, nguồn lực, cơ chế bảo đảm thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật cho nhóm đối tượng này. Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa thực sự quan tâm đến việc phô biến pháp luật cho người lao động, nội dung tuyên truyền còn mang tính hình thức, thiếu thường xuyên; đội ngũ báo cáo viên còn mỏng; kinh phí dành cho công tác này cũng còn hạn chế; trình độ của người lao động không đều nên ảnh hưởng đến nhận thức và chấp hành pháp luật. Theo GS.TS Lê Minh Tâm, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội, so với hơn một thập kỷ trước tính từ thời điểm ban hành Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, đến nay Việt Nam đã có sự chuyển biến lớn đặt ra những yêu cầu mới. Với sự thay đổi về thể chế, về các chủ thể tham gia vào các hoạt động sản xuất, kinh doanh và phát triển kinh tế - xã hội, cũng như yêu cầu về trách nhiệm, thực thi công vụ, tăng cường trách nhiệm của các cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức, theo đó đòi hỏi nội dung, đối tượng, phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật cũng phải thay đổi để theo kịp nhu cầu thực tiễn. Trong đó, khi sửa đổi Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) lần này cần quan tâm đến chủ thể là doanh nghiệp, đây là chủ thể rất quan trọng. Doanh nghiệp cũng có quyền yêu cầu, đòi hỏi về phổ biến, giáo dục pháp luật, đồng thời Luật cũng phải phân rõ trách nhiệm cho doanh nghiệp để phát huy được vai trò, huy động doanh nghiệp tham gia phổ biến, giáo dục pháp luật. Dưới góc nhìn của một doanh nghiệp, đại diện tập đoàn công nghiệp – viễn thông Viettel cho rằng, việc phổ biến, giáo dục pháp luật cho người lao động trong các doanh nghiệp tốt sẽ giới hạn được khá nhiều các đối tượng cần phải phổ biến, pháp luật. Vì vậy, việc bổ sung quy định về quyền, nghĩa vụ của các doanh nghiệp trong phổ biến, giáo dục pháp luật là điều cần thiết. Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2012 đã có quy định về doanh nghiệp, nhưng chỉ trong phạm vi hẹp về trách nhiệm của người sử dụng lao động trong phổ biến, giáo dục pháp luật cho người lao động của doanh nghiệp mình. Trong đó, người sử dụng lao động có trách nhiệm bố trí thời gian, bảo đảm các điều kiện cần thiết để phổ biến, giáo dục pháp luật; phối hợp với tổ chức công đoàn tổ chức phổ biến, giáo dục pháp luật cho người lao động trong doanh nghiệp. Việc quy định doanh nghiệp là đối tượng thụ hưởng về phổ biến, giáo dục pháp luật, cũng là chủ thể có vai trò, trách nhiệm trong phổ biến, giáo dục pháp luật không chỉ cho người lao động của doanh nghiệp mà cả cá nhân khác trong xã hội thông qua cách thức, phương thức khác nhau, một mặt thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đối với đội ngũ doanh doanh nhân và cộng đồng doanh nghiệp, mặt khác phát huy được vai trò, nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp và có thể chia sẻ nguồn lực, trách nhiệm đối với Nhà nước trong công tác này. Doanh nghiệp tham gia tích cực trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật sẽ góp phần nâng cao văn hóa pháp lý, qua đó, góp phần tạo dựng uy tín, xây dựng hình ảnh, niềm tin đối với người lao động, khách hàng và cộng đồng. Ngoài ra, tại Hội thảo, trên cơ sở định hướng của chủ trì, các đại biểu tập trung thảo luận, cho ý kiến về một số vấn đề lớn còn có quy định khác nhau trong quá trình xây dựng các chính sách luật. Trong đó, đa số ý của Sở Tư pháp địa phương tham dự đã kiến nghị cần quy về Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật cấp xã. Bởi chính quyền địa phương cấp xã hiện nay được giao nhiệm vụ lớn hơn rất nhiều so với trước đây, ngoài các nhiệm vụ của cấp huyện chuyển xuống, còn có các nhiệm vụ được phân cấp, phân quyền từ trung ương, cấp tỉnh. Hơn nữa xuất phát từ tính chất của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, đòi hỏi triển khai thường xuyên, hướng mạnh về cơ sở. Về đối tượng đặc thù, các đại biểu đề nghị nghiên cứu, quy định rõ chính sách, trách nhiệm trong thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật cho nhóm đối tượng này… Hoàng Việt Hà Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý